Historia

RATOWNICTWO WODNE W POLSCE I NA ŚWIECIE

   Od dawien dawna ludzie udzielali sobie nawzajem pomocy w sytuacjach krytycznych, w tym także ratując tonących. Na ziemiach polskich pierwsza wzmianka o organizacji udzielającej pomocy innym pochodzi z roku 1604, kiedy to powstał w Sandomierzu nad Wisłą klasztor wraz ze szpitalem niosący pomoc ofiarom Wisły. W późniejszych wiekach zaczęły powstawać w poszczególnych państwach różnorodne organizacje i towarzystwa niosące pomoc tonącym. Tendencja ta nie ominęła także ziem polskich będących pod zaborami. W 1898 r. w Kaliszu powstało Cesarskie Towarzystwo Ratowania Tonących, a w roku 1901 w Warszawie działało już Petersburskie Towarzystwo Ratowania Tonących. Obydwie wymienione organizacje z uwagi na swój społeczny charakter działania można uważać za prekursorów obecnego Wodnego Ochotniczego Pogotowia Ratunkowego.

Po odzyskaniu niepodległości w Polsce dynamicznie rozwijał się sport pływacki, w ramach którego działało także ratownictwo wodne. W 1926 roku Polski Związek Pływacki powołał Komisję ds. Ratownictwa Wodnego z siedzibą na Śląsku w Siemianowicach. W 1927 roku Komisja ds. Ratownictwa Wodnego działająca przy Polskim Związku Pływackim ogłosiła dzień 29 czerwca Dniem Ratownika.
Z inicjatywy Dymitra Bogajewskiego w 1952 roku Ratownictwo Wodne weszło do programów szkolenia studentów Warszawskiej Wyższej Uczelni Wychowania Fizycznego. Niezbędne materiały do nauczania opracował i zebrał Mieczysław Witkowski.
W 1962 r. z inicjatywy min. prof. Witkowskiego z AWF w Warszawie,   na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Głównego Komitetu Kultury Fizycznej i Turystyki, powołano do życia specjalistyczną organizację pod nazwą Wodne Ochotnicze Pogotowie Ratunkowe (WOPR).

W dniach 6 i 7 listopada 1965 roku odbył się w Poznaniu I sejmik WOPR. W trakcie sejmiku wytyczone zostały cele i zakres działania WOPR oraz wybrano w 12-to osobowym składzie władze centralne, które opracowały statut specjalistycznego stowarzyszenia. Na podstawie decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 9 października 1967 r. WOPR uzyskało osobowość prawną.

W latach 1965 - 1969 wprowadzono regulaminy, instrukcje i programy szkolenia, a także opracowano projekt programu działania. Projekt programu działania na lata 1969 - 1973 został przyjęty przez I Krajowy Zjazd WOPR, który odbył się 20 kwietnia 1969 roku w Warszawie. Podczas tego zjazdu wytyczono zasadnicze kierunki działania, określono rolę oraz zadania WOPR i jego terenowych ogniw. WOPR przejęło wszystkie sprawy związane z ratownictwem wodnym od Polskiego Związku Pływackiego.

Po wielu przeobrażeniach związanych często ze zmianami administracyjnymi w Polsce, obecnie WOPR działa w jednostkach terenowych (miejskich, powiatowych czy rejonowych) mających osobowość prawną, które zrzeszone są w szesnastu wojewódzkich WOPR. Te z kolei zrzeszają się w ogólnopolską organizację ratowników, która koordynuje całokształtem działalności nakierowanej na ratowanie życia. Oprócz poczynań związanych bezpośrednio z udzielaniem pomocy tonących WOPR prowadzi także działalność prewencyjną polegającą na nauce pływania, pokazach ratowniczych , szkoleniach z zakresu ratownictwa.  

Organizacja WOPR od początku swego istnienia  miała podział hierarchiczny. Dzieliła on ratowników pod względem zdobytych umiejętności i uzyskanych uprawnień. Każdy ratownik rozpoczynał swą karierę od tego samego punktu tj. od uzyskania uprawnień młodszego ratownika. Kolejnymi stopniami wtajemniczenia był ratownik WOPR oraz starszy ratownik WOPR. Najlepsi ratownicy pragnący szkolić innych mogli uzyskać uprawnienia instruktora ratownictwa. Uwieńczeniem kariery ratowniczej było uzyskanie stopnia instruktora-wykładowcy. Od 2009 ratownicy posiadający stopień ratownika WOPR oraz uprawnienia medyczne zgodnie z ustawą o państwowym ratownictwie medycznym (tzw.KPP) mieli możliwość uzyskania stopni zawodowych uprawniających do pracy na  basenie, na wodach śródlądowych oraz nad morzem. Pisząc o ratownictwie wodnym należy wspomnieć, że czerpie ono potrzebne umiejętności z innych dyscyplin wodnych, jak np. żeglarstwo, nurkowanie, motorowodniactwo, pływanie sportowe. Należy zauważyć, że im wyższy stopień wtajemniczenia w ratownictwie, tym bardziej potrzebne są uprawnienia z innych dziedzin związanych z wodą.

W następstwie uchwalonej 18 08.2011 Ustawy o bezpieczeństwie osób przebywających na obszarach wodnych z dniem 1.01.2012 oprócz WOPR (wymienionego w ustawie) zaczęły działać inne podmioty, które uzyskały zgodę MSW na wykonywanie ratownictwa wodnego.

WOPR w 1970 został przyjęty do Międzynarodowej Federacji Ratownictwa i Sportów Użytkowych (FIS), a w 1994 r. został z urzędu (jako członek FIS) członkiem ogólnoświatowej organizacji - International Live Saving (ILS), składającej się z czterech federacji regionalnych (Afryka, Azja, Europa oraz Australia z Oceanią), a następnie z organizacji lub federacji krajowych. W ramach ILS dokumenty stwierdzające poszczególne umiejętności i zdobyte uprawnienia w krajach członkowskich honorowane są na zasadach wzajemności.

WOPR WOJ. ŁÓDZKIEGO

W 1966 roku powołana została Komenda Wojewódzka WOPR. Komendantem Wojewódzkim został Roman Balcerzak. 

W 1968 roku w Hali Sportowej odbył się I Zjazd Wojewódzki WOPR. Prezesem został wybrany – Roman Balcerzak

Od roku 1970, po uzyskaniu przez Łódzkie WOPR osobowości prawnej pracownicy ŁKKFiT, na mocy obowiązujących przepisów, nie mogli uczestniczyć w pracach Zarządu WOPR co spowodowało to osłabienie działalności Zarządu i zapoczątkowało kryzys organizacyjny. Nie odbył się planowany na 1973 rok II Zjazd Łódzkiego WOPR.
W 1977 roku w Wydziale Spraw Wewnętrznych zostaje dokonany wpis – WOPR Zarząd Wojewódzki. W tym też roku odbył się III Zjazd Wojewódzkiego WOPR w Łodzi.
Pierwszoplanowym zadaniem Zarządu było okrzepnięcie organizacyjne oraz podniesienie rangi społecznej WOPR w naszym województwie.

W 1981 roku odbył się IV Zjazd – prezesem został Lucjan Ogiejko, wiceprezesami Jerzy Żychliński, Zbigniew Lesiak.

W 1986 roku odbył się V Zjazd Wojewódzkiego WOPR w Łodzi. Prezesem został Jerzy Żychliński, wiceprezesami Jan Boruch i Lucjan Ogiejko.

W 1991 roku odbył się VI Zjazd. Prezesem został Jerzy Żychliński, wiceprezesami Lucjan Ogiejko i Dariusz Zwiech.

W roku 1997 odbył się VII Zjazd Wojewódzki WOPR. Prezesem został Jerzy Żychliński, wiceprezesami – Andrzej Ludwiczak i Dariusz Zwiech.

W 1991 roku odbył się VI Zjazd. Prezesem został Jerzy Żychliński, wiceprezesami Lucjan Ogiejko i Dariusz Zwiech.

W roku 1997 odbył się VII Zjazd Wojewódzki WOPR. Prezesem został Jerzy Żychliński, wiceprezesami – Andrzej Ludwiczak i Dariusz Zwiech.

Od 1999 nastąpiła zmiana podziału administracyjnego Polski. Na terenie nowego województwa dotychczasowe jednostki wojewódzkie (w Skierniewicach, Piotrkowie Trybunalskim i Sieradzu) przekształcają się jednostki terenowe.Powstają także nowe jednostki.

W roku 2001 na zjeździe zostały rozwiązane struktury wojewódzkie WOPR dawnego tzw. "małego" województwa łódzkiego

Po rocznym okresie pertraktacji przedstawicieli jednostek terenowych dnia 26 stycznia 2002 roku odbył się zjazd, który powołał WOPR Województwa Łódzkiego. Prezesem został Andrzej Jankowski reprezentujący Okręgowe WOPR W Rawie Mazowieckiej. W chwili obecnej w skład struktur wojewódzkich wchodzą:

  1. Łódzkie WOPR (od 2004 r.)

  2. Rejonowe WOPR w Piotrkowie Tryb.,

  3. Nadwarciańskie WOPR w Sieradzu,

  4. Okręgowe WOPR w Rawie Maz.,

  5. Pabianickie WOPR,

  6. Powiatowe WOPR w Tomaszowie Maz.,

  7. Powiatowe WOPR w Radomsku,

  8. Zgiersko-Łęczyckie WOPR w Ozorkowie,

  9. Powiatowe WOPR w Kutnie (od 2005 r.)

10. Powiatowe WOPR w Bełchatowie (od 2005 r.)

11. Powiatowe WOPR w Skierniewicach (od 2006 r.)

12. Powiatowe WOPR w Zduńskiej Woli (od 2009 r.)

13. Powiatowe WOPR w Opocznie (od 2011 r.)

14. WOPR Ziemi Łaskiej (od 2013 r.)

15. Powiatowe WOPR w Łasku (od 2013 r.)

 ZGIERSKO - ŁĘCZYCKIE WOPR

     W dn. 9.03.2001 r. powołano do życia Zgierskie Powiatowe Wodne Ochotnicze Pogotowie Ratunkowe, które na swym I Zjeździe w dn. 26.04. 2002 r. przekształciło się w Zgiersko - Łęczyckie Wodne Ochotnicze Pogotowie Ratunkowe z siedzibą w Ozorkowie obejmujące swym zasięgiem powiaty zgierski i łęczycki. Wybrano władze   na pięcioletnią kadencję na czele których stanęli: Stanisław Ochota - prezes (Ozorków), Jerzy Sokół  - wiceprezes (Zgierz) i Jerzy Dżereń  - wiceprezes (Łęczyca). Zgiersko - Łęczyckie WOPR jest kontynuatorem działalności struktur miejskich WOPR w Zgierzu podległych pod rozwiązany w 2001 zarząd wojewódzki dawnego tzw. małego województwa łódzkiego (instr. Józef Jurek "Zawór", a następnie Jerzy Sokół), drużyny WOPR Hufca ZHP w Ozorkowie podległej pod WOPR płocki (instr. Sławomir Matusiak) oraz grupy ratowników łęczyckich z instr. Wacławem Miksą.

    W 2003 roku zakupiono z własnych środków tj. składek członkowskich oraz zysków z działalności szkoleniowej, do celów szkoleniowych ratowniczą łódź motorową Cameo z silnikiem 60 KM, co pozwoliło w roku następnym stać się członkiem rzeczywistym PZMWiNM i rozpocząć szkolenia motorowodne we własnym zakresie, rezygnując ze szkoleń zleconych WOPR w Koninie na jez. Pątnowskim.

   Po półtorarocznym korzystaniu z lokalu PTTK w Ozorkowie na przełomie lat 2003/2004 została urządzona  sala biurowo - szkoleniowa przeznaczona na 20 osób na terenie basenu "Wodnik" w Ozorkowie, która do dn. dzisiejszego stanowi siedzibę ZŁ WOPR.

W 2007 podsumowano pięcioletni okres działalności na II Zjeździe. Wybrano nowe władze na czele których ponownie stanęli Stanisław Ochota-prezes, Jerzy Sokół-wiceprezes oraz Jerzy Dżereń-wiceprezes.

Od początku swego istnienia Zgiersko - Łęczyckie WOPR kładzie duży nacisk na działalność sportową organizując powiatowe zawody pływackie sztafet dla szkół podstawowych, gimnazjów oraz szkół średnich,  kontynuuje od 2003 r. organizację (wspólnie z MOSiR Zgierz i Zgierskim TKKF) masowych  indywidualnych zawodów pływackich pod nazwą "Memoriał Zawora", Mistrzostwa Ozorkowa w Pływaniu ( do 2011 wspólnie z MDK w Ozorkowie).

Ratownicy Zgiersko-Łęczyckiego WOPR będący członkami Sekcji Ratownictwa Sportowego startują w licznych zawodach ratowniczych   na szczeblu wojewódzkim, ogólnopolskim (GP, Letnie Mistrzostwa Polski w Ratownictwie Wodnym, Zimowe Mistrzostwa Polski w Ratownictwie Wodnym, zawody morskie Nivea, Puchar Polski w Ratownictwie Morskim, Mistrzostwa Polski w Ratownictwie Morskim) i mędzynarodowym (Mistrzostwa Europy Juniorów, Colmar Cup, Puchar Moraw, Międzynarodowy Puchar Niemiec w Walendorfie). Członkowie Sekcji Pływackiej "Masters" startują w licznych zawodach pływackich   i zaliczają się do przodujących sekcji tego typu zarówno pod względem wyników jak i aktywności. Zgiersko-Łęczyckie WOPR posiada licencję PZP. Dla startujących w zawodach prowadzone są  treningi na basenie "Wodnik" w Ozorkowie oraz basenie MOSiR w Zgierzu.

W 1984 Zgierz był gospodarzem Mistrzostw Polski w Ratownictwie Wodnym (organizowane przez ówczesny WOPR Woj. Łódzkiego). W gronie członków Zgiersko-Łęczyckiego WOPR są byli zawodnicy z zakresu ratownictwa sportowego min. Jan Boruch, Jerzy Sokół, Paweł Grabowski, Bartłomiej Jurek, Ewa Żochowska, Beata  Żochowska, Teresa Stolarek, Włodzimierz Przytulski.

W 2009 Zgiersko-Łęczyckie WOPR było organizatorem GP Polski w Ratownictwie Wodnym, które odbyło się na basenie "Olimpijczyk" w Aleksandrowie Łódzkim.

Mając na uwadze odpowiedni poziom kwalifikacji swoich członków oprócz szkoleń ratowniczych i motorowodnych organizujemy  min. szkolenia sędziowskie (przy współpracy Łódzkiego Okręgowego Związku Pływackiego), szkolenia medyczne BLS/AED wraz z uzyskaniem uprawnień instruktorskich (przy współpracy Polskiej Rady Resuscytacji), szkolenia instruktorów rekreacji ze specjalnością pływanie, kursy KPP  dające kwalifikacje medyczne zgodnie z ustawą o państwowym ratownictwie medycznym oraz szkolenia w ramach weryfikacji o różnej tematyce. Chętni uczestniczą w specjalistycznych szkoleniach centralnych organizowanych przez WOPR (kajakowe, skuterowe i inne) oraz w konferencjach naukowych dotyczących ratownictwa .

Od wielu lat Zgiersko-Łęczyckie WOPR miało problemy z magazynowaniem posiadanego sprzętu pływającego. Aby ten problem rozwiązać  w 2011 r. w uzgodnieniu z Komendą Powiatową PSP na terenie Jednostki Ratowniczo Gaśniczej w Ozorkowie została postawiony garaż  pełniący rolę bazy  magazynowej dla sprzętu pływającego. 

Od 2011   przeprowadzane są wspólne ćwiczenia z PSP w Łęczycy i PSP w Zgierzu  w oparciu o sprzęt PSP i WOPR.

Ratownicy Zgiersko-Łęczyckiego WOPR pracują na terenie całego kraju przyczyniając się do poprawy bezpieczeństwa nad polskimi wodami,  a także w innych państwach europejskich (Wielka Brytania, Niemcy, Hiszpania, Włochy).  Uczestniczą w zabezpieczaniu imprez masowych nad wodą oraz spływów kajakowych.